Thuật Ngữ Bóng Đá
Thuật ngữ bóng đá từ luật đến thống kê: định nghĩa rõ ràng kèm liên kết phân tích trực tiếp.
Luật & Thẻ phạt
Việt vị trong bóng đá là gì?Việt vị được thổi khi một cầu thủ đứng ở phần sân đối phương, gần đường biên ngang hơn cả bóng lẫn hậu vệ áp chót, tại thời điểm đồng đội chơi bóng, rồi tham gia tích cực vào tình huống đó. Trận đấu khởi động lại bằng quả đá phạt gián tiếp cho đội phòng ngự. Không có việt vị từ quả phát bóng, ném biên hay phạt góc.Phạt góc trong bóng đá là gì?Phạt góc được trao cho đội tấn công khi bóng đi hết đường biên ngang, dù lăn trên mặt sân hay bay trên không, sau khi chạm cầu thủ đội phòng ngự lần cuối và không có bàn thắng nào được ghi. Quả đá được thực hiện từ cung góc ở phía bóng đi ra, và một bàn thắng có thể được ghi trực tiếp từ pha phạt góc đó.Phạt đền trong bóng đá là gì?Phạt đền được trao khi đội phòng ngự phạm một lỗi đá phạt trực tiếp trong vòng cấm của họ. Bóng đặt trên chấm phạt đền, cách đường biên ngang 11 mét, chỉ người sút và thủ môn tham gia cho đến khi bóng được sút. Bàn thắng có thể ghi trực tiếp, khiến phạt đền là một trong những cơ hội rõ ràng nhất bóng đá.Đá phạt trong bóng đá là gì?Đá phạt khởi động lại trận đấu sau khi trọng tài dừng bóng vì lỗi hoặc vi phạm khác, thuộc về đội bị phạm lỗi. Quả đá phạt trực tiếp có thể ghi bàn mà không cần chạm ai khác, còn quả gián tiếp phải chạm cầu thủ thứ hai trước khi bàn thắng được tính. Đối thủ phải đứng cách bóng ít nhất 9,15 mét.Ném biên trong bóng đá là gì?Ném biên khởi động lại trận đấu khi bóng đi hết đường biên dọc, và được trao cho đội đối phương với bên chạm bóng cuối cùng. Người ném dùng cả hai tay đưa bóng từ phía sau qua đầu, với một phần mỗi bàn chân chạm đất trên hoặc sau đường biên. Không thể ghi bàn trực tiếp từ quả ném biên, và không có việt vị từ nó.Phát bóng trong bóng đá là gì?Phát bóng khởi động lại trận đấu khi bóng đi hết đường biên ngang sau khi chạm cuối vào cầu thủ tấn công, không bàn thắng nào được ghi. Bóng đặt ở bất kỳ đâu trong khu vực cầu môn, vào cuộc khi đá di chuyển, nghĩa là đồng đội có thể nhận bóng ngay trong vòng cấm. Đối thủ phải đứng ngoài vòng cấm đến lúc bóng vào cuộc.Thẻ vàng trong bóng đá là gì?Thẻ vàng là lời cảnh cáo chính thức của trọng tài dành cho cầu thủ hoặc thành viên ban huấn luyện vi phạm luật. Cầu thủ vẫn ở lại sân, nhưng thẻ vàng thứ hai trong cùng trận trở thành thẻ đỏ và bị truất quyền thi đấu. Cảnh cáo cũng tích lũy qua cả mùa giải: chạm ngưỡng giới hạn sẽ kích hoạt án treo giò một trận.Thẻ đỏ trong bóng đá là gì?Thẻ đỏ là tín hiệu trọng tài cho biết một cầu thủ hoặc thành viên ban huấn luyện bị truất quyền thi đấu vì lỗi nghiêm trọng. Cầu thủ bị đuổi phải rời sân, không được thay thế, đội phải hoàn tất trận đấu với ít người hơn. Thẻ đỏ có thể rút thẳng vì một lỗi nặng, hoặc đến sau thẻ vàng thứ hai trong cùng trận.Lỗi trong bóng đá là gì?Lỗi là hành vi không công bằng nhắm vào đối thủ, được trọng tài đánh giá là bất cẩn, liều lĩnh hoặc dùng lực quá mức. Đá, ngáng chân, đẩy, kéo, đánh, xoạc bóng trái luật đều thuộc nhóm này. Đa số lỗi bị phạt bằng đá phạt trực tiếp, và một lỗi như vậy do đội phòng ngự gây ra trong vòng cấm trở thành phạt đền.Luật chơi bóng bằng tay trong bóng đá là gì?Luật chơi bóng bằng tay cấm cầu thủ ngoài sân chạm bóng bằng bàn tay hoặc cánh tay tính từ dưới nách trở xuống. Cố ý chơi bóng bằng tay là một lỗi, việc để cánh tay ở tư thế khiến cơ thể to lên bất thường cũng vậy. Lỗi chơi bóng bằng tay của đội phòng ngự trong vòng cấm của họ dẫn đến phạt đền.Luật lợi thế trong bóng đá là gì?Luật lợi thế cho phép trọng tài không thổi còi dù thấy lỗi, vì đội bị phạm lỗi vẫn giữ bóng và có cơ hội tấn công tốt. Nếu lợi thế không phát triển thành công, trọng tài cho dừng bóng và thổi quả phạt ban đầu. Thẻ phạt tương ứng vẫn được rút ra ở lần dừng bóng kế tiếp.VAR trong bóng đá là gì?VAR là Video Assistant Referee, một trọng tài đủ điều kiện hỗ trợ trọng tài chính bằng video. Nó chỉ bao trùm bốn quyết định: bàn thắng và lỗi dẫn đến chúng, phạt đền, thẻ đỏ trực tiếp, trường hợp thẻ rút nhầm người. VAR chỉ can thiệp khi sai lầm rõ ràng hoặc tình huống nghiêm trọng bị bỏ sót, quyết định cuối cùng thuộc trọng tài chính.Công nghệ vạch vôi khung thành trong bóng đá là gì?Công nghệ vạch vôi khung thành xác định liệu toàn bộ quả bóng đã đi qua đường biên ngang hay chưa, gửi câu trả lời đến đồng hồ trọng tài trong khoảng một giây. Nó chỉ trả lời câu hỏi bàn thắng hay không, không tham gia vào quyết định nào khác. Vì phán quyết dựa trên đo lường thay vì diễn giải con người, kết quả là chung thẩm.Việt vị bán tự động trong bóng đá là gì?Việt vị bán tự động là công nghệ theo dõi chi thể cầu thủ và chuyển động bóng bằng camera chuyên dụng, tạo cảnh báo tự động cho trợ lý trọng tài video khi có khả năng việt vị. Nó gọi là bán tự động vì phần mềm không tự quyết định gì: thời điểm sút bóng vẫn được trợ lý trọng tài xác nhận trước khi có phán quyết.Bù giờ trong bóng đá là gì?Bù giờ là thời gian bổ sung trọng tài cộng vào cuối mỗi hiệp để bù đắp khoảnh khắc trận đấu bị dừng. Thay người, chữa trị chấn thương, ăn mừng bàn thắng, xem lại VAR và cố tình câu giờ đều tính vào phép tính này. Con số trọng tài thứ tư đưa ra là mức tối thiểu, có thể kéo dài thêm nhưng không bao giờ rút ngắn.Hiệp phụ trong bóng đá là gì?Hiệp phụ là hai hiệp bổ sung, mỗi hiệp 15 phút, thi đấu ở trận loại trực tiếp khi tỷ số hòa sau thời gian chính thức và cần tìm ra người thắng. Hai đội đổi sân giữa hai hiệp, hoàn thành 30 phút thi đấu thêm. Nếu vẫn hòa, người thắng được quyết định bằng loạt luân lưu. Trận vòng bảng kết thúc với kết quả hòa.Loạt sút luân lưu trong bóng đá là gì?Loạt sút luân lưu quyết định người thắng của trận loại trực tiếp vẫn hòa sau hiệp phụ. Hai đội thay phiên nhau, mỗi đội sút năm lượt; nếu vẫn bằng nhau, các lượt sút tiếp tục từng cặp đến khi một vòng có chênh lệch. Chỉ cầu thủ có mặt trên sân khi còi mãn cuộc vang lên mới tham gia, trận đấu được ghi nhận là hòa.Bàn phản lưới nhà trong bóng đá là gì?Bàn phản lưới nhà là bàn thắng ghi công cho đội đối phương khi bóng vào lưới sau khi chạm cuối vào một cầu thủ đội phòng ngự. Nó thường đến từ pha giải nguy xui xẻo, cú chạm đổi hướng hoặc pha hỗn loạn trong vòng cấm. Bóng bay thẳng vào lưới nhà từ ném biên hay đá phạt không tính; trận đấu khởi động lại bằng phạt góc.
Lối chơi & Vị trí
Thủ môn trong bóng đá là gì?Thủ môn là cầu thủ trấn giữ khung thành, thành viên duy nhất được phép dùng tay chơi bóng, quyền này chỉ áp dụng trong vòng cấm của mình. Mỗi đội luôn phải có một thủ môn trên sân. Thủ môn hiện đại làm nhiều hơn hẳn cản phá cú sút: họ khởi xướng tấn công bằng chân, tổ chức hàng thủ và dọn nguy hiểm ngoài vòng cấm.Trung vệ trong bóng đá là gì?Trung vệ là hậu vệ chơi khu vực trung tâm, bảo vệ vùng nguy hiểm nhất trước khung thành nhà. Họ ngăn cản tiền đạo đối phương, tranh chấp bóng bổng, cản phá cú sút và giữ hàng phòng ngự có tổ chức. Đa số đội dùng hai trung vệ, sơ đồ ba trung vệ dùng ba người, trung vệ hiện đại còn triển khai bóng từ sân nhà.Hậu vệ biên trong bóng đá là gì?Hậu vệ biên là hậu vệ chơi cánh phải hoặc cánh trái trong sơ đồ bốn hậu vệ. Nhiệm vụ cổ điển là ngăn tiền vệ cánh đối phương và phòng ngự hành lang biên. Trong bóng đá hiện đại vai trò này mở rộng đáng kể: dâng cao tấn công, tạo bề rộng cho đội, tạt bóng, một số còn bó vào tuyến giữa khi đội nhà cầm bóng.Wing-back trong bóng đá là gì?Wing-back đảm nhận toàn bộ hành lang biên một mình trong sơ đồ dùng ba trung vệ. Khi phòng ngự họ lùi sâu tạo thành hàng năm người; khi tấn công họ dâng lên như một tiền vệ cánh. Khác hậu vệ biên truyền thống, không có cầu thủ biên riêng đứng phía trên họ, khiến wing-back là một trong những vai trò khắc nghiệt nhất bóng đá.Tiền vệ trong bóng đá là gì?Tiền vệ chơi ở khu vực nối liền phòng ngự và tấn công, phần lớn quyết định cách trận đấu vận hành. Tiền vệ giành bóng, mang bóng và phân phối bóng, đóng góp ở cả hai đầu sân. Vai trò này chia thành các biến thể phòng ngự, trung tâm và tấn công, và đội nào kiểm soát tuyến giữa thường kiểm soát nhịp độ trận đấu.Tiền vệ phòng ngự trong bóng đá là gì?Tiền vệ phòng ngự, thường gọi là tiền vệ trụ hay số sáu, đứng ngay phía trước hàng hậu vệ. Nhiệm vụ là ngăn chặn tấn công trước khi tiếp cận khu vực nguy hiểm, thu nhặt bóng thứ hai và luân chuyển bóng an toàn đến người kiến tạo. Hiếm khi nổi bật, vai trò này được xem là điểm cân bằng của một đội bóng hiện đại.Tiền vệ cánh trong bóng đá là gì?Tiền vệ cánh tấn công từ biên phải hoặc trái, dùng tốc độ và kỹ năng qua người để tạo nguy hiểm. Vai trò này kéo giãn hàng phòng ngự, bào mòn hậu vệ biên và đưa bóng vào vòng cấm. Một tiền vệ cánh cổ điển đi bóng sát biên ngang rồi tạt bóng; một tiền vệ cánh bó vào cắt vào trong để dứt điểm hoặc phối hợp.Tiền đạo trong bóng đá là gì?Tiền đạo là cầu thủ đứng ở mũi nhọn cao nhất hàng công, gánh vác nguy cơ ghi bàn chính của cả đội. Tiền đạo giữ vị trí trong và quanh vòng cấm, biến đường phục vụ thành bàn thắng và giữ trung vệ đối phương bận rộn. Forward là gia đình rộng hơn của cầu thủ tấn công; tiền đạo, gọi là số chín, là mũi nhọn trung tâm.Số 9 ảo trong bóng đá là gì?Số 9 ảo xếp đội hình như một tiền đạo trên giấy nhưng liên tục lùi sâu vào tuyến giữa. Mục tiêu là đặt trung vệ vào thế lưỡng nan: bám theo và để trống khoảng không phía sau, hoặc giữ nguyên và để đối phương có một cầu thủ kiến thiết tự do. Tiền vệ cánh tấn công vào khoảng trống trung lộ vừa bị bỏ trống.Đội trưởng trong bóng đá là gì?Đội trưởng là người đại diện đội bóng trên sân, được nhận diện qua chiếc băng đội trưởng. Họ tham gia tung đồng xu, là đầu mối liên lạc với trọng tài và tổ chức đồng đội khi thi đấu. Luật chỉ trao vài đặc quyền hình thức hạn chế, sức nặng thật sự của vai trò đến từ kinh nghiệm và khả năng dẫn dắt.Đội hình xuất phát trong bóng đá là gì?Đội hình xuất phát, thường gọi là đội hình chính, là nhóm mười một cầu thủ huấn luyện viên chọn để bắt đầu trận đấu. Nó được công bố trên danh sách đăng ký trước giờ bóng lăn và phần lớn tiết lộ sơ đồ chiến thuật. Những cầu thủ bị gạt ra bắt đầu trên băng ghế dự bị, có thể vào sân sau qua thay người.Thay người trong bóng đá là gì?Thay người là việc thay một cầu thủ trên sân bằng cầu thủ dự bị lúc trận đấu diễn ra. Đa số giải hàng đầu nay cho phép năm lượt thay người mỗi đội, dùng qua ba lần dừng bóng cộng giờ nghỉ giữa hiệp. Cầu thủ đã bị thay ra không thể trở lại sân, khiến mỗi lần thay người là quyết định không thể đảo ngược.Pressing trong bóng đá là gì?Pressing nghĩa là phòng ngự bằng cách tấn công bóng: cả đội săn đuổi cầu thủ cầm bóng đối phương và khép các đường chuyền như một khối. Mục tiêu là giành lại bóng ở khu vực cao, gần khung thành đối phương, trước khi hàng phòng ngự kịp tổ chức. Pressing cao và pressing sau mất bóng là hai dạng được biết đến nhiều nhất.Phản công trong bóng đá là gì?Phản công là đợt tấn công nhanh phát động ngay khi giành lại bóng, nhắm vào khoảng trống đối thủ dâng cao để lại phía sau. Nó tìm cách tiếp cận khung thành chỉ trong vài giây, dùng rất ít đường chuyền. Với đội cầm bóng ít, đây là vũ khí hiệu quả nhất vì cơ hội được tạo trước khi hàng phòng ngự tái tổ chức.
Thống kê & Phân tích
xG là gì?xG, viết tắt bàn thắng kỳ vọng, là thước đo xác suất một cú sút thành bàn, trên thang từ 0 đến 1. Dữ liệu như vị trí, góc sút, khoảng cách, áp lực phòng ngự được đánh giá cùng nhau: xG 0,30 nghĩa khoảng 30 trên 100 cơ hội tương tự thành bàn. Cộng dồn qua trận, xG cho thấy chất lượng cơ hội độc lập với tỷ số.Được Shutli đo lườngxGA trong bóng đá là gì?xGA, bàn thua kỳ vọng, là tổng kỳ vọng bàn thắng của cơ hội mà một đội để đối phương tạo ra. Đây là đối trọng phòng ngự của xG: xác suất ghi bàn của mọi cú sút phải đối mặt được cộng dồn. xGA thấp cho thấy hàng phòng ngự không nhường cơ hội chất lượng; xGA cao báo hiệu hàng phòng ngự đang chật vật.Được Shutli đo lườngĐà trong bóng đá là gì?Đà mô tả mức độ một đội đang áp đảo dòng chảy trận đấu tại một thời điểm. Những đợt tấn công, bóng giành lại, thời gian ở phần sân đối phương và cơ hội tạo ra cùng hé lộ hướng áp lực. Công cụ phân tích hiện đại biến áp lực thành một chuỗi số; trên Shutli, mô hình Toprak biểu diễn Đà bằng điểm từ 0 đến 100.Được Shutli đo lườngNhịp độ trong bóng đá là gì?Nhịp độ mô tả một trận đấu chơi nhanh, dồn dập đến mức nào. Mật độ sự kiện mỗi phút, cú sút, phạt góc, lỗi, thẻ phạt, định hình nhịp điệu trận đấu. Trận nhịp độ cao mang nhiều cơ hội và tiềm năng bàn thắng hơn, trận nhịp độ thấp xoay quanh kiểm soát và cấu trúc phòng ngự. Shutli đo nhịp độ bằng điểm từ 0 đến 100.Được Shutli đo lườngMFT trong bóng đá là gì?MFT là điểm số quyết định tổng hợp mà Shutli dùng trong phân tích trực tiếp. Nó đánh giá cùng lúc Đà, xG và Nhịp độ, cùng các biến bối cảnh như tỷ số và phút thi đấu, tạo một giá trị duy nhất từ 0 đến 100. Đây không phải trung bình đơn giản: cùng dữ liệu có thể tạo điểm MFT khác nhau ở tình huống khác nhau.Được Shutli đo lườngTín hiệu bàn thắng trong bóng đá là gì?Tín hiệu bàn thắng là cảnh báo phân tích đánh dấu khoảnh khắc trong trận đấu trực tiếp khi xác suất ghi bàn tăng rõ rệt. Mô hình Toprak của Shutli xử lý dữ liệu theo thời gian thực; khi Đà, xG và nhịp độ cùng mạnh lên một hướng, hệ thống phát tín hiệu tự động. Tín hiệu là kết quả phân tích, không phải khuyến nghị hành động.Được Shutli đo lườngKiểm soát bóng trong bóng đá là gì?Kiểm soát bóng là thống kê thể hiện, dưới dạng phần trăm, tỷ lệ thời gian trận đấu một đội cầm quyền kiểm soát bóng. Một đội đạt 60 phần trăm đã dành phần lớn trận đấu với bóng trong chân. Con số này mô tả phong cách chơi; riêng nó không phải bằng chứng vượt trội, vì đội phản công vẫn có thể thắng với chỉ số thấp.Cú sút trúng đích trong bóng đá là gì?Cú sút trúng đích là nỗ lực lẽ ra đã vào lưới nếu không có can thiệp của thủ môn hoặc hậu vệ cuối cùng. Bàn thắng đều tính trúng đích, cùng cú sút bị cản phá hoặc giải nguy trên vạch vôi. Nỗ lực chệch, bị chặn hoặc bật khung gỗ không được tính. Thống kê này thể hiện hiệu quả tấn công rõ hơn tổng cú sút thô.Độ chính xác chuyền bóng trong bóng đá là gì?Độ chính xác chuyền bóng là tỷ lệ phần trăm đường chuyền đến được chân đồng đội. Tỷ lệ 85 phần trăm nghĩa là 85 trên mỗi 100 đường chuyền tìm đúng mục tiêu. Riêng con số này không đo chất lượng: đường chuyền ngắn an toàn kéo tỷ lệ lên, đường chuyền mạo hiểm vượt hàng thủ kéo tỷ lệ xuống, nên cần đọc cùng khu vực trên sân.Phong độ trong bóng đá là gì?Phong độ mô tả thành tích gần đây của một đội hoặc cầu thủ. Ở cấp đội bóng, nó thể hiện qua kết quả năm trận gần nhất: chuỗi thắng, hòa, thua tóm tắt xu hướng hiện tại. Vì phản ánh sự gắn kết và tự tin của đội hình, phong độ là dữ liệu cốt lõi trước trận, nhưng không nên đọc thiếu sức mạnh đối thủ.Đối đầu trực tiếp (H2H) trong bóng đá là gì?Đối đầu trực tiếp, hay H2H, là bản ghi những trận quá khứ giữa hai đội. Số trận thắng, bàn ghi được và kết quả những lần gặp gần nhất tóm tắt cán cân lịch sử cặp đấu đó. Ở một số giải, kết quả H2H phân định thứ hạng khi bằng điểm. H2H có ý nghĩa khi đọc cùng phong độ và yếu tố sân nhà.Giữ sạch lưới trong bóng đá là gì?Giữ sạch lưới nghĩa là một đội kết thúc trận đấu mà không để thủng lưới. Thống kê này thường ghi công cho thủ môn và hậu vệ, nhưng thực chất phản ánh nỗ lực phòng ngự cả đội. Số lần giữ sạch lưới tích lũy trong mùa giải là chỉ số rõ nhất về ổn định phòng ngự, chuỗi dài đi vào lịch sử giải đấu như kỷ lục.Kiến tạo trong bóng đá là gì?Kiến tạo là đường chuyền cuối cùng dẫn đến bàn thắng, được ghi công cho người chuyền bóng. Tạt bóng, chuyền xuyên tuyến hay đánh đầu chuyền tiếp đều có thể tính là kiến tạo. Thống kê đo đóng góp của cầu thủ ngoài dứt điểm, là chỉ số rõ nhất về sáng tạo, dù định nghĩa hơi khác nhau giữa các nhà cung cấp dữ liệu.Cú hat-trick trong bóng đá là gì?Hat-trick là ba bàn thắng ghi bởi một cầu thủ trong cùng một trận đấu. Bàn thắng có thể đến ở bất kỳ thời điểm và bằng bất kỳ cách nào, kể cả từ phạt đền; hiệp phụ được tính, luân lưu thì không. Thuật ngữ này du nhập vào bóng đá từ cricket. Ghi bàn bằng đầu, chân phải, chân trái tạo nên hat-trick hoàn hảo.Hiệu số bàn thắng bại trong bóng đá là gì?Hiệu số bàn thắng bại là khoảng cách giữa số bàn ghi được và số bàn thủng lưới, dùng phân định thứ hạng khi bằng điểm. Một đội ghi 40 bàn và thủng lưới 25 bàn có hiệu số cộng 15. Khi các đội bằng điểm, nhiều giải xếp hạng theo hiệu số trước, một số giải khác nhìn vào kết quả đối đầu trực tiếp trước.Cơ hội rõ rệt trong bóng đá là gì?Cơ hội rõ rệt là tình huống mà một bàn thắng được kỳ vọng hợp lý sẽ xảy ra: đối mặt một đối một với thủ môn hoặc dứt điểm cự ly gần vào khung thành hở đều thuộc nhóm này. Số cơ hội rõ rệt tạo ra cùng bỏ lỡ mô tả chất lượng tấn công của một đội rõ nét hơn tổng cú dứt điểm thô.Được Shutli đo lường
Giải đấu & Thể thức
Thể thức giải đấu trong bóng đá là gì?Thể thức giải đấu là cấu trúc thi đấu trong đó mỗi đội chơi một số trận cố định trước các đội khác, thắng ba điểm, hòa một điểm. Bảng xếp hạng cuối quyết định nhà vô địch, suất dự cúp châu Âu và đội xuống hạng. Đa số giải quốc nội dùng vòng tròn hai lượt, một số giải điều chỉnh mô hình với bảng xếp hạng duy nhất.Vòng loại trực tiếp trong bóng đá là gì?Vòng loại trực tiếp là phần giải đấu trong đó đội thua sẽ bị loại. Các đội gặp nhau trong trận một lượt hoặc cặp đấu hai lượt; đội thắng đi tiếp và số đội giảm một nửa qua mỗi vòng đến chung kết. World Cup chuyển sang loại trực tiếp sau vòng bảng, Champions League áp dụng thể thức này từ vòng play-off.Vòng bảng trong bóng đá là gì?Vòng bảng là giai đoạn mở màn của một giải đấu lớn, trong đó các đội được chia thành những bảng nhỏ và thi đấu vòng tròn với các đối thủ cùng bảng. Một trận thắng đáng ba điểm và hòa đáng một điểm. Những đội đứng đầu bảng đi tiếp vào vòng loại trực tiếp, số còn lại phải về nước.Play-off trong bóng đá là gì?Play-off là chuỗi loại trực tiếp bổ sung thi đấu sau mùa giải chính để phân định suất thăng hạng, chức vô địch, hoặc suất dự giải. Thể thức khác nhau tùy giải: một số dùng bán kết hai lượt và một chung kết duy nhất, số khác dùng một trận vòng loại đơn. Trong bóng bầu dục Mỹ, từ này mang nghĩa khác, chỉ nhánh hậu mùa giải.Luật bàn thắng sân khách trong bóng đá là gì?Luật bàn thắng sân khách từng quyết định cặp đấu loại trực tiếp hai lượt hòa tổng tỷ số: đội ghi nhiều bàn hơn khi làm khách sẽ đi tiếp. UEFA đã bỏ luật này ở giải cấp câu lạc bộ từ mùa 2021/22, các cặp đấu hòa nay chuyển sang hiệp phụ rồi luân lưu nếu cần. Một số giải khác vẫn còn áp dụng.Kỳ chuyển nhượng trong bóng đá là gì?Kỳ chuyển nhượng là khoảng thời gian câu lạc bộ có thể đăng ký cầu thủ mới. Quy định FIFA cho mỗi liên đoàn hai kỳ mỗi năm: một kỳ dài trước khi mùa giải bắt đầu và một kỳ ngắn quanh giữa mùa. Ngoài những khoảng đó, câu lạc bộ không thể chiêu mộ cầu thủ, trừ ngoại lệ như cầu thủ tự do.Xuống hạng trong bóng đá là gì?Xuống hạng là việc những đội xếp cuối bảng bị giáng xuống hạng đấu thấp hơn khi mùa giải kết thúc. Vị trí của họ được thay thế bằng các câu lạc bộ thăng hạng, giữ cho kim tự tháp giải đấu luôn mở từ trên xuống dưới. Số đội xuống hạng bao nhiêu, và cách phân định khi bằng điểm, phụ thuộc vào quy định của từng giải đấu.Thăng hạng trong bóng đá là gì?Thăng hạng là việc một câu lạc bộ di chuyển từ hạng đấu thấp lên hạng cao hơn sau khi kết thúc mùa giải ở vị trí gần đầu bảng. Đa số giải tự động thăng hạng đội dẫn đầu và phân định suất cuối qua vòng play-off. Các câu lạc bộ thăng hạng thay thế đội xuống hạng, làm mới kim tự tháp giải đấu mỗi mùa.Kỳ FIFA Days trong bóng đá là gì?Kỳ FIFA Days là quãng nghỉ của bóng đá cấp câu lạc bộ trong khoảng thời gian ấn định theo lịch thi đấu quốc tế của FIFA, khi cầu thủ tập trung cùng đội tuyển quốc gia. Vòng loại World Cup, giải châu lục, các trận Nations League và giao hữu được thi đấu trong khoảng này, thường diễn ra vài lần mỗi mùa, kéo dài một đến hai tuần.Lịch thi đấu trong bóng đá là gì?Lịch thi đấu là một trận đấu đã được ấn định, và bảng lịch thi đấu là toàn bộ chương trình cho thấy đội nào gặp đội nào ở mỗi vòng, ngày nào và sân nào. Lịch được lập trước mùa giải bằng máy tính, cân bằng trận sân nhà và sân khách. Từ này xuất phát từ ý niệm một trận đấu được ấn định vào ngày cụ thể.Trận derby trong bóng đá là gì?Derby là trận đấu giữa hai câu lạc bộ kình địch cùng thành phố hoặc khu vực, mở rộng ra là cặp đấu nào mang mối thù truyền kiếp sâu sắc. Derby có sức nặng vượt xa số điểm: bầu không khí căng thẳng hơn, phong độ ít giá trị và kết quả định hình niềm tự hào địa phương. Từ này bắt nguồn từ nước Anh.