Τι είναι το οφσάιντ στο ποδόσφαιρο;
Πώς λειτουργεί ο κανόνας του οφσάιντ;
Ο κανόνας συνδυάζει δύο κριτήρια. Το πρώτο είναι η θέση: την ακριβή στιγμή που ένας συμπαίκτης ακουμπά την μπάλα, ο παίκτης πρέπει να βρίσκεται στο αντίπαλο μισό και πιο κοντά στη γραμμή του τέρματος από την μπάλα και από τον προτελευταίο αντίπαλο. Επειδή ο τερματοφύλακας είναι συνήθως ο πιο πίσω παίκτης, το πρακτικό σημείο αναφοράς είναι τις περισσότερες φορές ο τελευταίος αμυντικός πεδιάς. Το δεύτερο κριτήριο είναι η εμπλοκή: το να στέκεσαι σε θέση οφσάιντ δεν αποτελεί από μόνο του παράβαση. Ο παίκτης πρέπει να παίξει την μπάλα, να παρεμποδίσει αντίπαλο ή να αποκομίσει όφελος από εκείνη τη θέση.
Τα πάντα κρίνονται τη στιγμή που παίζεται η μπάλα και όχι όταν αυτή φτάνει. Ένας παίκτης που ξεκινά πίσω από την μπάλα και ξεπερνά την άμυνα με το τρέξιμό του είναι κανονικά, ενώ ένας παίκτης που ξεκινά μπροστά από τον προτελευταίο αμυντικό είναι σε οφσάιντ ακόμη κι αν γυρίσει πίσω για να πάρει την πάσα. Κεφάλι, κορμός και πόδια μετρούν στην κρίση, ενώ τα χέρια δεν μετρούν, καθώς με αυτά δεν μπορεί να σημειωθεί γκολ.
Πότε δεν είναι οφσάιντ ένας παίκτης;
Ο κανονισμός περιλαμβάνει σαφείς εξαιρέσεις. Δεν υπάρχει οφσάιντ όταν η μπάλα έρχεται απευθείας από λάκτισμα τέρματος, από πλάγιο άουτ ή από κόρνερ. Ένας παίκτης που βρίσκεται στο δικό του μισό, στην ίδια ευθεία με τον προτελευταίο αντίπαλο ή πίσω από την μπάλα δεν είναι ποτέ σε οφσάιντ. Η ίδια ευθεία αρκεί, καθώς ο επιθετικός δεν χρειάζεται να βρίσκεται καθαρά πίσω από τον αμυντικό.
Μια σκόπιμη ενέργεια αμυντικού επίσης μηδενίζει τη φάση στις περισσότερες περιπτώσεις: αν ένας αντίπαλος ελέγξει και παίξει την μπάλα εσκεμμένα, ο επιθετικός που βρισκόταν σε θέση οφσάιντ μπορεί να την πάρει χωρίς τιμωρία. Η απόκρουση είναι διαφορετική περίπτωση. Οι κόντρες στον τερματοφύλακα ή σε αμυντικό που κάνει απεγνωσμένο μπλοκάρισμα δεν μηδενίζουν το οφσάιντ, οπότε ο επιθετικός που ήταν σε παράνομη θέση όταν εκτελέστηκε το σουτ τιμωρείται και πάλι.
Τι είναι το ακυρωμένο γκολ και πώς ελέγχεται;
Ακυρωμένο για οφσάιντ είναι το γκολ που δεν μετρά επειδή ένας επιθετικός που συμμετείχε στη φάση βρισκόταν σε παράνομη θέση όταν παίχτηκε η μπάλα. Σε αγώνες με VAR, οι βοηθοί διαιτητές έχουν οδηγία να καθυστερούν τη σημαία στις οριακές φάσεις και να αφήνουν την επίθεση να ολοκληρωθεί. Αν η μπάλα καταλήξει στα δίχτυα, ο βοηθός διαιτητής βίντεο εξετάζει τη θέση καρέ προς καρέ, εντοπίζει τη στιγμή της πάσας και χαράζει γραμμές πάνω στον επιθετικό και στον αμυντικό. Τα γκολ ελέγχονται αυτόματα, οπότε ένα οριακό οφσάιντ δεν μπορεί να περάσει ανεξέταστο.
Η τεχνολογία ημιαυτόματου οφσάιντ επιταχύνει τη διαδικασία. Ειδικές κάμερες παρακολουθούν τα μέλη κάθε παίκτη πολλές φορές το δευτερόλεπτο και το σύστημα παράγει αυτόματη ειδοποίηση όταν μια θέση οφσάιντ συμπίπτει με την πάσα. Οι άνθρωποι εξακολουθούν να επικυρώνουν το σημείο του λακτίσματος και το ζήτημα της παρεμπόδισης, γι αυτό και η τελική απόφαση ανήκει πάντα στους διαιτητές.
Ο όρος στο Shutli
Ένα ακυρωμένο γκολ ή μια επίθεση που κόβεται από τη σημαία αλλάζει έναν αγώνα χωρίς να αγγίξει το σκορ: η αλληλουχία της ομάδας που πιέζει σπάει και ο αντίπαλος παίρνει ανάσα. Η ζωντανή ανάλυση του Shutli ιχνηλατεί αυτές τις διακοπές στον πίνακα Momentum, όπου βλέπεις αν η πίεση μένει στην ίδια ομάδα μετά από ένα οφσάιντ ή αλλάζει αθόρυβα πλευρά.